Eva Logo
16 december 2019 in Lijf & leven

Daniëlle vond het lichaam van een man die suïcide had gepleegd

Als ze dertien jaar is, vindt Daniëlle samen met een schoolvriendinnetje het lichaam van een man die een paar uur eerder suïcide heeft gepleegd. Daniëlle vertelt over hoe het haar heeft gevormd en hoe ze bij berichten over suïcide altijd even denkt aan de persoon die het lichaam vond.

Op een novemberdag hangt de dertienjarige Daniëlle met een schoolvriendinnetje verveeld rond bij een aanlegplek voor boten. Het is het water waar ze in de zomer altijd in zwemmen. “We wilden voelen hoe koud het water was en keken over de rand. Daar zagen we wat dobberen,” vertelt Daniëlle (41). “We hadden niet meteen door dat het een mens was, maar we voelden dat er iets niet klopte. We zijn naar m’n opa en oma gerend, bij wie we op dat moment waren. Eerst werden we niet serieus genomen – het zal wel een plastic zak zijn – maar toen is mijn vader toch gaan kijken. Hij zag ook dat het iemand was en belde de politie.”

Daniëlle ziet hoe even later het lichaam uit het water wordt gehaald. “Er werd aangeraden om niet te kijken, maar ik wilde het zien om het een plekje te kunnen geven. Ik heb zijn gezicht niet gezien, maar ik zag wel z’n haar, en hij had klompen aan. Het bleek een oudere man te zijn, die suïcide had gepleegd. Getuigen hadden hem al eerder langs zien fietsen, blijkbaar was hij dit keer in het water gesprongen. Zijn fiets stond vlakbij, met op het zadel een notitieboekje met z’n adres erin.”

‘Ik was bang in het donker en had angst dat hij ons zou grijpen’

Angst 

In de jaren erna duwt Daniëlle het weg. “Op het moment zit je zo vol adrenaline dat je niet beseft hoeveel druk zo’n ervaring op alles legt. In het begin had ik geen behoefte om erover te praten. Er was ook niets ernstigs gebeurd, het was geen ongeluk of zo. We hebben het er nooit meer over gehad, ook niet met mijn ouders. Ik ben vijf jaar niet in de buurt van de plek geweest. Met het schoolvriendinnetje had ik weinig contact meer. Zij is later verhuisd, ik hoorde van anderen dat zij er ook last van heeft gehad.”

“Toen we de man net hadden gezien en wegrenden, dachten we dat hij achter ons aan zou komen en ons zou grijpen. Die angst bleef lang in mijn geheugen hangen. Ook was ik bang in het donker – zeker als iemand ineens binnenkwam – en voor open water. Inmiddels kan ik weer in hetzelfde water zwemmen, een stukje verderop. Maar als ik verder van de kant afga, krijg ik het gevoel dat iets me onder water trekt. Het is donker water, waar je niet doorheen kunt kijken.”

‘Waarom heeft hij suïcide gepleegd?'

Al die jaren blijft het invloed hebben op Daniëlle. “Ik merkte dat ik er boos om bleef. Waarom heeft hij suicide gepleegd? Het voelde alsof het me beheerste. Toen ik ouder werd, bedacht ik: op wie ben ik nou boos? De man is er niet meer, ik kende hem niet. Je kan boos blijven, maar daar heb je alleen jezelf mee.” 

Na 25 jaar besluit Daniëlle de man te vergeven. “Ik heb zijn graf opgezocht, zodat het wat concreter werd. Ik heb bloemen neergelegd en hem gevraagd om mij los te laten. Alsof je er een streep achter zet. Voor mijn gevoel is er wel wat veranderd sindsdien. Ik denk er milder aan terug dan daarvoor, er is een bepaalde rust in plaats van boosheid.”

‘Ik heb een foto van de man opgeslagen op mijn telefoon’

“Via een kaart heb ik contact gezocht met de familie, gelukkig stonden zij hiervoor open. We hebben mailcontact gehad. Ik heb uitgelegd hoe ik het heb ervaren. De zoon van de man schreef dat zij het er ook moeilijk mee hebben gehad. Dat bracht wel een stukje afsluiting. Hij stuurde me een foto van zijn vader, dat vond ik heel fijn. Als ik er daarvoor aan terugdacht, zag ik alleen het beeld van het lichaam dat uit het water gehaald werd. Het is heel anders dan wanneer je een normaal gezicht voor je hebt. Ik heb de foto opgeslagen op mijn telefoon en kijk er weleens naar.”

“Nu heeft het een soort van plek. Het is altijd aanwezig, ik denk dat je zoiets nooit kunt afsluiten. Er gaat geen dag voorbij zonder dat ik eraan denk, bijvoorbeeld als ik langs het huis van de zoon of bij het water kom. Maar het is niet meer met een nare ondertoon. Ik denk dat het nu bij mij hoort.”

Gods leiding

“Ik zie wel Gods hand hierin, dat je bepaalde dingen mee moet maken, zodat het je sterker maakt voor iets wat nog komt. Ik zie achteraf dat de nare situatie, waarin ik moest proberen te overleven, me sterker en gedrevener heeft gemaakt. Later in mijn leven heb ik moeilijke dingen meegemaakt, waarbij je net iets harder moet vechten. Die vechtlust heb ik door mijn verleden gekregen.”

“Ook vroeger had het effect. Ik had het vrij moeilijk op school, maar ik heb het met de hakken over de sloot gehaald . Anders zou ik naar de school moeten waar de zoon van de man leraar was. Dat zag ik niet zitten, dan zou de confrontatie te groot zijn. Ik deed daarom net wat beter mijn best.”

Slachtofferhulp

“Je leest vaak in de krant dat er ergens een lichaam is gevonden, of dat de trein bijvoorbeeld een aanrijding had met een persoon. Het is heel naar dat iemand tot suïcide besluit en natuurlijk is het erg voor de nabestaanden. Maar ik weet ook hoe het voelt voor degene die het lichaam vindt. Ik denk dan altijd even aan hen.” 

‘Er blijft altijd een taboe hangen rondom suïcide

“Ik denk dat mensen die niet zoiets hebben meegemaakt, onderschatten hoeveel impact het heeft op álle betrokkenen. Ze doen het al gauw af alsof het niets voorstelt. Maar bij suïcide op het spoor krijgen veel mensen er wat van mee; machinisten, maar ook passagiers. Als je daarna weer in de trein zit en je hoort een bepaald geluid, denk je misschien direct ‘het zal toch niet…’ Er wordt wel slachtofferhulp geboden, maar je staat zo in de overlevingsstand dat je niet beseft dat je het nodig hebt. En jaren later wil je hen er niet meer mee lastigvallen. Er blijft altijd een taboe hangen rondom suïcide, je gaat het er niet gezellig op een verjaardag over hebben. Daardoor kan je je verhaal niet zo goed kwijt. Er mag wat meer begrip komen.”

Heb jij zelfmoordgedachten? Deel dan (anoniem) je gedachten met zelfmoordlijn 113, via telefoonnummer 0900-0113 of via hun website. Zoek hulp; er staan mensen voor je klaar.