Van megasterke mestkever tot minibijbel: 13 verrassende weetjes die je bijblijven
Achtergrond
Leestijd: 4 minDoor Anouk van de Schootbrugge
Achtergrond
Leestijd: 4 minDoor Anouk van de Schootbrugge
Een vogel die een ronkende kettingzaag meesterlijk kan nabootsen? Die bestaat echt. Lees er meer over in deze verzameling verrassende feitjes, en verwonder je.
De Australische liervogel is een meester-imitator. Het mannetje bootst niet alleen andere vogels na, maar ook het klikken van een camera, een autoalarm of een ronkende kettingzaag – inclusief het gekraak van een omvallende boom.
“Wil je met me trouwen?” Ook mannelijke pinguïns stellen die vraag, al doen ze dat zonder ring. Zij zoeken zorgvuldig het mooiste, gladste kiezelsteentje uit als baltsgeschenk. Als het vrouwtje het aangeboden steentje accepteert, is het een match.
Op een heuvel in Azerbeidzjan brandt al sinds de jaren vijftig onafgebroken hetzelfde vuur, dat veel toeristen trekt. Sommige mensen beweren dat de vlammen zelfs al eeuwenlang woekeren. Het geheim? Een constante stroom aardgas, die ontbrandt bij contact met de lucht. De plek heet niet voor niets ‘Yanar Dag’: de brandende berg.
Tijdens de Tachtigjarige Oorlog versloegen de Nederlanders de Spanjaarden op… schaatsen. De Spaanse soldaten schuifelden over het ijs en waren niet bepaald voorbereid op snelle schaatsers, mét geweren.
Hij werd ‘the Headless Chicken’ genoemd: ‘de koploze kip’. In 1945 verloor Mike zijn kop toen boer Lloyd Olsen hem wilde slachten. Wonderlijk genoeg leefde hij daarna nog achttien maanden lang, doordat zijn halsslagader en het belangrijkste deel van zijn laaggelegen hersenstam intact bleven. Olsen voedde hem met water en graan via een pipet in zijn slokdarm. Mike werd een nationale attractie, die zijn eigenaar geen windeieren legde.
Met speciale lasertechnieken ontwikkelde een Israëlisch bedrijf de Jerusalem Nano Bible: de kleinste bijbel ter wereld. In een minuscule chip kan het complete Oude Testament in het Hebreeuws worden gegraveerd, of – naar wens – het volledige Nieuwe Testament in het Oudgrieks. De chip kan bijvoorbeeld worden verwerkt in sieraden. Lezen met het blote oog lukt uiteraard niet: daarvoor heb je een elektronenmicroscoop nodig. De chip zelf meet slechts vijf bij vijf millimeter.
‘Zo dom als het achtereind van een koe’? Laat het de Oostenrijkse Veronika niet horen. Als deze koe jeuk heeft, pakt ze – met haar krachtige tong – een stok of een bezem op, en krabt ze zichzelf op haar rug, flanken, buik of uiers. Wetenschappers staan verbluft: nooit eerder zagen ze dat een koe een voorwerp als hulpmiddel gebruikt.
Op warme avonden lijken krekels oneindig te tjirpen. Geloof het of niet: aan hun geluid kun je afmeten wat de temperatuur is. Natuurmonumenten noemt de volgende formule. Tel veertien seconden lang hoe vaak een krekel tjirpt. Tel daar acht bij op. Vermenigvuldig met vijf, en deel door negen. De uitkomst schijnt niet meer dan twee graden van de echte temperatuur te zitten.
In Nederland hebben we onze eigen mini-Sahara: het Kootwijkerzand. Dit is de grootste actieve zandverstuiving van West-Europa. In de zomer kan de temperatuur vlak boven het zand oplopen tot vijftig graden. Daarna koelt het vaak zó snel af, dat er ’s nachts vorst aan de grond gemeten wordt. Zelfs hartje zomer.
Het sterkste dier ter wereld is geen beer of olifant. Het is de mestkever. In verhouding tot zijn gewicht kan hij 1141 keer zichzelf trekken – dat is alsof een mens een blauwe vinvis optilt.
Het scheelde niet veel of een Duitse vorst had geregeerd over Nederland. Aan het begin van de twintigste eeuw kreeg koningin Wilhelmina meerdere miskramen, waardoor een toekomst zonder troonopvolger dreigde. In dat geval zou haar neef, groothertog Willem Ernst van Saksen-Weimar-Eisenach, koning worden. Met de geboorte van Juliana in 1909 verdween dat risico. Het was een enorme opluchting voor ons koningshuis én de Nederlandse politiek.
De zon maakt geluid! Dit wordt veroorzaakt door de kolkende bewegingen van plasma en gas aan het oppervlak. We horen het diepe, brommende geluid niet, omdat de geluidsgolven niet door het vacuüm van de ruimte kunnen reizen én omdat de zon biljoenen keren te lage tonen produceert om hoorbaar te zijn.
Terwijl je dit leest, schiet er ergens op aarde een bliksemschicht uit een donderwolk. Wereldwijd razen er namelijk tegelijkertijd 1800 tot 2000 onweersbuien per minuut over onze planeet. Dit leidt tot pakweg honderd blikseminslagen per seconde wereldwijd (zo’n 8,6 miljoen per dag).
Kom op 5 juni naar het grootste worshipconcert van Nederland
Ontdek meer
